Çocuk Gelişimi

Çocuk Gelişimi Bilmek Ne Fayda Sağlar?

Bir bebek yeni doğduğunda bile gelişimsel açıdan yapılabilecek şeyler vardır. Bunları bilmek bebeğin ileri ki yaşantısını elbetteki etkiler. Örneğin bebek gün içerisinde hep sırtüstündeyse boynunun kontrolünü geç kazanabilir. Kolları yeterince güçlenmeyebilir. Dönmek için çaba sarfetmeyebilir. Yada eline küp verilmezse yarın o küplerden kule yapılması istendiğinde yapamayabilir. Bunlar basit şeyler gibi görünmekle birlikte birkaç küpten kule yapmak tüm gelişim testlerinde bile geçer ki bu sadece fiziksel bi beceri değildir. Tüm bunlar yapılmasa da çocuk vakti geldiğinde yürür, konuşur ( tabi gelişimsel bir problemi yoksa ki bunu da erken farketmek için yine gelişimi bilmek gerekir) vs. ama uygun çevresel uyaranlar sunmak bebeğin gelişimi için son derece önemlidir. Bu da konu hakkında bilgi sahibi olunarak ve bu bilgileri uygulamaya geçirerek gerçekleşir.

Yaş Neden Önemlidir?

Doğan tüm bebekler aynı sayıda beyin hücresiyle dünyaya gelir ancak bebek uyarı aldıkça hücreler arası iletişim dediğimiz snapslar oluşmaya devam eder. Yani bu dönemde bebeğe ne kadar çok uyaran verilirse bu snapslar o kadar çoğalır. Daha sonra da snapslar elbette kuruluyor ancak dönem aynı zamanda sağlıklı bağlanma dönemini de içine aldığından önemi katlanıyor. Bu bebeğin kişiler arası ilişkisinden karakterine, özgüvenine, empati yeteneğine, algılarına, duyularına, akademik becerilerine kadar herşeyini etkiliyor. Bebek bakmak sadece besle, uyut, yedir içir temizle değil beyin hücrelerindeki bağlantıları en iyi şekilde desteklemek gerekiyor.

Kafein Alımı Bebeğimin Uykusunu Etkiler Mi?

Gün içinde biriken adenozin uyku getirir ama kafein alımı (kahve, çikolata, çay, enerji içecekleri vb.) beynin adenozin seviyesinin yüksekliğinin algılanmasını engeller ve adrenalini arttırır. Oda dopamini tetikleyerek uykuyu kaçırır. Kafein doğrudan anne sütüne geçer dahası 12 saatten daha uzun bir süre vücudunuzdan gitmez ( yani öğlen içilen bir fincan kahvedeki kafeinin birazı gece yarısı hala kanınızdadır) Bu bebeğinizinde sizinde derin uyku uyumanızı ve dinlenmiş olarak kalkmanızı engelleyebilir. Bebeği az uyuyanlar yada hiç uyumayanların gün içindeki kafein alımını kontrolleri altına almaları yararlı olacaktır.

Bebeğim Ses Çıkartmıyor. Endişelenmeli Miyim?

Kabaca bebek 2 aylık olduğunda agulaması, 3 aylık olduğunda ünlü sesleri çıkarması 6-7 aylıkken ise çıkarabildiği ünlü seslere dudak ünsüzlerini ekleyerek ba-ba-ba , ma-ma-ma gibi anlamdan yoksun heceler çıkarması beklenir. Bebeğinize işitme testi yapıldıysa yani bebeğinizin duyduğundan eminseniz. Ailede böyle bir geçmiş yoksa yani genetik olarak dil ve konuşma bozukluğu olan biri yoksa, sosyal etkileşimde gülme davranışı varsa bebek aşina olduğu sese( anne sesi) dönüp bakıyorsa sizin dudak hareketlerinizi takip ediyorsa geç de olsa agulayacaktır. Bebeklerde ifade edici dilden önce alıcı dil gelişir . Dolayısıyla bebek herşeyi kaydeder. Altını değiştirirken bile onunla konuşun hiçbirşey bulamıyosanız ona yaptığınız işlemi anlatın ” hadi gel bakalım senin altını değiştirelim. Hoopp pantolonu çıkardım. Çorapları çıkaralım. Bakayım üff pis kokmuş bu ayaklar. Islak mendille silelim….” gibi ev işi yaparken, yemek yaparken nasıl olsa anlamıyor diye düşünmeyin. Çünkü alıcı dil sürekli faaliyettedir.

Bebeğime Yastık Kullanmalı Mıyım?

Biz yetişkinler boyun boşluğumuzu doldurmak adına yastık kullanırız. Bebeklerinse boyunları çok kısadır. Dolayısıyla doldurulacak bir boşluk da yoktur. Yastıkla yatan bebeklerin yüzleri yastığa gömülüp boğulabilir. Yine omurga sağlığı açısından da 2 yaşından önce yastık önerilmez. 2 yaşında ise çok ince bir yastık yeterlidir. Reflüsü olan bebeklerde dahi yastık karyola ile yatak arasına yerleştirilip 30 derecelik bir açı verilir yine doğrudan bebekle buluşturulmaz.

Bebeğim İçe Dönük Basıyor

Bebeğinizin ayakları bilekten yamuk değil ise yürürken ortaya çıkan içe basma genellikle iki yaşından sonra düzelir. Nadiren daha uzun sürebilir. Bazen tibia kemiği (kaval kemiği) doğuştan içe dönük olur. Herhangi bir müdahalede bulunmadan önce eski haline dönmesi beklenir. Her çocukta görülen içe basma ise çocuğun dengesini sağlamak için yaptığı birşeydir ve tamamen normaldir.

İlk Adım Ayakkabısı Nasıl Olmalıdır? Ne Zaman Alınmalıdır?

Eskiden olduğu gibi boğazlı, bebeğin ayağını bilekten saran ortopedik ayakkabılar bugün geçerliliğini yitirdi. Yapılan yeni araştırmalar bebeklerin ilk adımlarını çıplak atması husunda hem fikirler. Eldeki “kavrama refleksi” ayaklarda “plantar refleks”olarak karşımıza çıkıyor ve bu refleks sayesinde tıpkı bir maymunun ağaca tutunması gibi yada bir ahtapotun vantuzları gibi bebeğin ayaklarını yere yapıştırıyor. Dolayısıyla atılacak ilk adımlar mümkün olduğunca çıplak atılmalıdır. Bebek kendi başına, bağımsız adım atmaya başladığında ilk adım ayakkabısı alınabilir. Ancak bu ayakkabıların yok gibi olması, ayağını adeta çorap gibi saran ayakkabılar olmasında tabanını eğip bükebildiğinz kadar esnek yapıda olmasında fayda var. Bebeğiniz ilk adımlarında ustalaştığında ise bu kez de ilk adım ayakkabıları rafa kaldırılıyor. Bu sefer de yine tabanının çok sert olmaması bir miktar esnek olması ama ilk adım ayakkabısı kadar da yumuşak olmamasına dikkat etmek gerekiyor.

Bebeğime Yorgan Kullanmalı Mıyım?

Bebeğinizin yatağında bebeğiniz haricinde hiçbirşey olmamasına özen göstermeniz gerekiyor. Üzerine örttüğünüz örtü, battaniye vb. ne kadar ince olursa olsun bebeğiniz için tehlike arz eder. Sakın “nasıl olsa dönmüyor ellerini kullanamıyor” diye düşünmeyin. Çünkü bebeğiniz elinde sonunda bu beceriyi yapabilecek düzeye gelecek ve o gün sizin onun yatağına yastık yada yorgan bıraktığınız gün olabilir. Bu konuda risk almamak için uyku tulumu yada kundaktan faydalanabilirsiniz. Ani bebek ölümü sendromu tehlikesi 0-1 yaş arasındaki her ay grubu için güncelliğini koruyor.

Bir Cevap Yazın